Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) hesaplamalarında baz yılı 2025 olarak güncelledi ve ürün sepeti ile sınıflama yapısında önemli değişikliklere gitti. Bu düzenlemelerle tüketici alışkanlıklarının daha güncel ve doğru yansıtılması hedefleniyor.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) hesaplamalarında metodolojik bir güncelleme gerçekleştirdi. Kurumun internet sitesinden yapılan açıklamaya göre, 2025 yılı TÜFE için yeni baz yıl (2025=100) olarak belirlendi ve Ocak ayı TÜFE bülteniyle ilk veriler yeni sistemle yayımlandı. Bu değişiklik, toplumun tüketim alışkanlıklarını gerçeğe en yakın şekilde yansıtmayı amaçlıyor.
TÜFE, piyasadaki tüm mal ve hizmetlerin fiyatlarını takip etmenin mümkün olmaması nedeniyle, hanehalklarının harcamalarında önemli yer tutan ürün ve hizmetlerden oluşan bir sepet üzerinden hesaplanıyor. Her yıl düzenli olarak fiyat derlenen yerleşim yerleri, iş yerleri ile sepette yer alan ürünler, ağırlıkları ve tanımları güncellenmektedir.
Yapılan çalışmalar sonucunda 2025’in yeni baz yıl olarak belirlenmesiyle, endeksin daha kolay yorumlanması, uluslararası karşılaştırılabilirliğin artırılması ve endeks seviyelerinin aşırı büyümesinin engellenmesi amaçlanıyor. Ayrıca, mevcut sınıflama yapısı yerine güncel tüketim alışkanlıklarını daha iyi yansıtan ❝Amaca Göre Bireysel Tüketim Sınıflaması COICOP-2018❞ sistemine geçiş yapıldı.
Yeni baz yıl, sınıflama ve ağırlık yapısıyla oluşturulan ilk veriler ocak ayı TÜFE bülteniyle kamuoyuna sunuldu. Kurum tarafından yapılan açıklamada, bu değişikliğin endeksin yeniden hesaplanması anlamına gelmediği, yalnızca mevcut verilerin yeni sınıflamaya göre gruplanmasını ifade ettiği belirtildi. Bu nedenle manşet enflasyon göstergelerinde bir değişiklik beklenmezken, bazı alt endekslerde sınıflama kaynaklı farklılıklar görülebileceği kaydedildi.
Güncellemeyle birlikte TÜFE sepetindeki ürün sayısı ve kapsamı da genişletildi. Her yıl aralık ayında yapılan güncellemeyle, tüketim harcamalarında ağırlığı artan ürünler sepete dahil edilirken, önemi azalan ürünler sepetten çıkarılmaktadır. Bu yıl temel veri kaynağının değişmesi ve yeni sınıflamaya geçilmesi nedeniyle sepete giren ve çıkan ürün sayısının önceki yıllara göre daha fazla olduğu ifade edildi. Güncellemeyle birlikte simit, yöresel peynirler, hazır pizza ve börekler, okul forması, bebek elbisesi, termos ve otomobil ekspertiz ücreti gibi 38 madde sepete eklendi.
Diğer yandan kakao, ekmek hamuru (yufka), kravat, gazeteler ve tıraş malzemeleri gibi bazı ürünler ise sepetten çıkarıldı. Tüketicilerin değişen tercihlerini yansıtmak amacıyla birçok maddenin altına yeni ürün çeşitleri de eklendi. Örneğin, 2026 yılı itibarıyla dizel otomobilin tamamen sepetten çıkarılmasıyla benzinli, elektrikli ve hibrit otomobiller için yeni alt maddelerin oluşturulduğu bilgisi paylaşıldı. TÜFE kapsamında 81 il ve 239 ilçede, 39 bin 70 iş yeri ve 5 bin 246 konuttan (kira) her ay yaklaşık 636 bin 640 fiyat derleneceği bildirildi.
Baz yılın ❝2003=100❞den ❝2025=100❞e güncellenmesiyle birlikte ana grup sayısı 12’den 13’e yükseltildi ve bazı grupların isimleri değiştirildi. Dijital ürünler ve dijital içerik tüketimi COICOP-2018 kapsamında ayrı bir sınıf haline getirilirken, sigorta ve finansal hizmetler de yeni bir ana harcama grubu olarak TÜFE hesaplamalarına dahil edildi.
Yeni güncellemeye göre, gıda ve alkolsüz içeceklerin ağırlığı yüzde 24,44, konut ve enerji grubunun ağırlığı yüzde 11,40 olarak belirlenirken, ulaştırmanın ağırlığı yüzde 16,62’ye yükseldi. Giyim ve ayakkabı, eğlence ve kültür, lokanta ve konaklama hizmetleri ile kişisel bakım ve çeşitli mal ve hizmetler gruplarının ağırlıklarının arttığı, bazı temel grupların ise azaldığı gözlemlendi.
