Radyo yayıncılığında elektronik ölçüm sistemine geçiliyor, veriler yapay zeka ile analiz edilecek.
Radyo yayıncılığında ölçüm, analiz ve denetim süreçlerinin daha hızlı, nesnel ve denetlenebilir hale getirilmesi amacıyla elektronik ölçüm sistemine geçiş yapılması planlanıyor. Yeni sistemle, dinleme verilerinin kullanıcı müdahalesi olmadan anlık olarak toplanması ve yapay zeka destekli analizlerle raporlanması hedefleniyor.
Bu dönüşümün, yayıncılar, reklam verenler ve kamu politikaları için daha güvenilir bir veri altyapısı oluşturması amaçlanıyor. RTÜK Başkanı Mehmet Daniş, AA’ya verdiği demeçte, elektronik ölçümün verilerin anında ve pasif olarak saptandığı bir yöntem olduğunu belirtti.
Daniş, mevcut durumda televizyon izleyici ölçümlerinin elektronik sistemle yapıldığını, ancak radyo dinleyici ölçümlerinin henüz deneklerin geçmişe dönük beyanına dayalı “CATI” yöntemiyle gerçekleştirildiğini ifade etti. Sektör temsilcileriyle yapılan görüşmeler sonucunda, 2026 yılının ilk yarısında hayata geçirilmesi planlanan yeni yöntemde, deneklerden anlık veri almayı sağlayan bir elektronik cihazla pasif ölçüm yapılacağını söyledi.
Bu yeni yaklaşımın, yayıncılara içeriklerinin performansını daha sağlıklı analiz etme, reklam verenlere ise yatırım kararlarını daha somut verilere dayandırma imkanı sunacağını vurgulayan Daniş, “Daha güvenilir bir veri ekosistemi oluşmasını sağlamaktadır. Ayrıca kamu yararını gözeten politikalar da daha doğru ve güçlü verilerle oluşturabilecektir.” dedi.
Yeni sistemde deneklere verilecek elektronik cihazlar aracılığıyla dinleme verileri anlık olarak kaydedilecek. Bu cihazlar, su işareti (watermarking) teknolojisiyle radyo seslerini hafızasına alacak ve veriler anlık olarak merkeze iletilerek raporlanacak. Daniş, bu sayede içeriklere gömülü ses dalgalarını algılayan teknolojiler sayesinde dinleme verilerinin daha doğru ve hızlı elde edilerek günlük olarak yayımlanabileceğini belirtti.
Mehmet Daniş, radyo yayıncılığının zaman içinde dönüşerek dijitalleştiğini ve geleneksel ölçüm yöntemlerinin yetersiz kaldığını dile getirdi. Elektronik Radyo Ölçüm Sistemi ile tüm verilerin dijital ve otomatik olarak toplanabileceğini, bu verilerin düzenlenerek raporlanabileceğini bildirdi.
Daniş, dinleyicilerin radyo yayınlarına erişimde kullandıkları cihaz, dinleme süresi, frekans ve platform gibi teknik verilerin eş zamanlı olarak veri havuzlarına aktarılacağını ve yapay zeka destekli analizlerle raporlanarak kamuoyuyla paylaşılacağını söyledi. Bu sistemin, insan incelemesine dayalı eski denetim anlayışını yerini sistematik, otomatik, sürekli ve önleyici denetim modeline bırakacağını ve yayıncılık alanındaki denetim süreçlerinin daha şeffaf yürütülmesini sağlayacağını sözlerine ekledi.
